Overview
Bocja wspaniała (Chromobotia macracanthus) to słodkowodna ryba zamieszkująca wolno płynące rzeki i strumienie w Azji Południowo-Wschodniej, przede wszystkim na Borneo i Sumatrze. Preferuje środowiska tropikalne z czystą, ciepłą wodą, gęstą roślinnością i miękkim podłożem, gdzie znajduje pożywienie i schronienie. Gatunek ten można z miejsca rozpoznać dzięki pomarańczowo ubarwionemu ciału z trzema szerokimi, czarnymi, pionowymi pasami: na głowie, w połowie korpusu i przy ogonie, a także skierowanemu ku dołowi otworowi gębowemu, przystosowanemu do żerowania na dnie akwenów. Bocja wspaniała w niewoli osiąga zazwyczaj wielkość do 30 cm, a na wolności nawet 40 cm. Dorosłe osobniki ważą około 150-300 g.
Found in Azja
Regions
- Azja
Biomes
Czerwona Lista IUCN
Minimum area
Deep water
100 m² + 30 m² na każde dodatkowe zwierzę
Environment
Temperature
25 do 30°C
Plant coverage
30-60%
Water salinity
Wody słodkie
Enclosure
Akwarium
Zachowania społeczne i rozmnażanie
Uwagi dla dozorców
- Skorupiaki
- Granulat z alg
Conservation
Grupa i rozmnażanie
Najmniej zagrożony
Least concern
Critically endangered
Bocja wspaniała uważana jest za gatunek najmniej zagrożony. Pod koniec lat 90. XX wieku liczba okazów sprzedawanych na potrzeby akwarystyki szacowana była na 20 milionów osobników, a do 2009 roku wzrosła do 50 milionów. Tak poważna eksploatacja gatunku w połączeniu z utratą siedlisk w wyniku przekształcania torfowisk i osuszania mokradeł pod nowe konstrukcje i plantacje palmy olejowej znacząco wpływa na populacje żyjące na wolności. Drastyczny spadek ich liczebności oraz zagrożenia dla naturalnych siedlisk niepokoją ekologów w kontekście długoterminowej kondycji populacji tych ryb. W zakres działań minimalizujących te zagrożenia wchodzą postępy w technikach sztucznego rozmnażania i zrównoważone praktyki związane z akwakulturą. Naukowcom udało się opracować metody hormonalnej stymulacji tarła w kontrolowanych warunkach, zwiększając tym samym hodowlę młodocianych osobników na potrzeby akwarystyki – bez narażania populacji żyjących na wolności. Ponadto w akwakulturze istnieją konkretne inicjatywy, które mają na celu zwiększenie współczynnika dojrzewania i zmniejszenie kosztów produkcji poprzez stawienie czoła wyzwaniom, jakie wiążą się z powolnym wzrostem tych ryb. Strategie ochrony są kluczowe dla przetrwania bocji wspaniałej, jak również dla zachowania równowagi ekologicznej w naturalnych, słodkowodnych ekosystemach, jakie zamieszkuje ten gatunek.
Zoopedia sketchbook
Ciekawostki o zwierzęciu
Keeper notes
Na wolności bocje wspaniałe występują w grupach złożonych z 5 do 20 osobników. U żyjących na wolności osobników występuje sezonowy okres rozrodczy, który często wywoływany jest przez porę deszczową i zmiany w przepływie, temperaturze i składzie chemicznym wody w ich naturalnych, rzecznych habitatach. W okresie tarła samce i samice odprawiają rytuały godowe polegające na wzajemnym ściganiu się, trącaniu i pływaniu synchronicznym. Do samego tarła zwykle dochodzi na miękkich podłożach lub na opadłych pod wodę liściach, gdzie samice wypuszczają z siebie tysiące lepkich jajeczek, które przyklejają się do roślin i innych powierzchni. Zapłodnienie jest zewnętrzne, a zarówno samce, jak i samice mogą brać udział w wielu tarłach podczas jednego sezonu rozrodczego. Młode wylęgają się po około 24-36 godzinach; mają postać drobnych, przezroczystych larw, które dryfują w wodzie, a następnie, jako osobniki młodociane, osiadają na podłożu. W tej fazie rozwoju z początku ukrywają się pośród korzeni, liści lub gęstej roślinności, aby w ten sposób uniknąć drapieżników. Na wolności bocje wspaniałe rozwijają się stosunkowo powoli. Osobniki osiągają dojrzałość płciową w wieku około 3-4 lat, w zależności od dostępności pożywienia i warunków środowiskowych.
Group and breeding
Group
Shoal size
5-20
Lifecycle and breeding
Life expectancy
20 l.
Age of sexual maturity
3.5 l.
Mating season
Wiosna i lato
Powiązane zwierzęta
- Bocje wspaniałe potrafią pocierać zębami gardłowymi, aby wydać z siebie klikający lub piszczący dźwięk – często ma to miejsce w obliczu stresu lub podczas interakcji społecznych.
- Ze względu na ich przepiękne ubarwienie, radosne usposobienie i towarzyską naturę bocje wspaniałe to jedne z najbardziej pożądanych słodkowodnych ryb akwariowych.
- Młode bocje wspaniałe charakteryzują się ubarwieniem znacznie żywszym niż u dorosłych osobników i często skrywają się w gęstej roślinności lub pod kamieniami, by unikać drapieżników.
- Dieta bocji wspaniałych jest zróżnicowana – od robaków i skorupiaków, po algi i materię roślinną. Dzięki temu gatunek dobrze adaptuje się do życia w niewoli.
- Dzięki odpowiednim warunkom fizycznym bocje wspaniałe lepiej niż inne tropikalne gatunki słodkowodne są w stanie poradzić sobie z przebywaniem w wodzie ubogiej w tlen.
Taxonomy
Class
Order
Family
Genus
Species
