Overview
Waran z Komodo (Varanus komodoensis) to gatunek dużego gada zamieszkujący indonezyjskie wyspy Komodo, Rinca, Flores, Gili Dasami i Gili Motang. Gady te mają matową, zielonobrązową skórę i szeroko rozstawione kończyny, pomiędzy którymi jest duży odstęp, a także długie, umięśnione ogony oraz żółty, rozwidlony język. Waran z Komodo ma bardzo charakterystyczny chód – stawia kończyny z dala od korpusu, przez co wygina się na boki. Choć na pierwszy rzut oka zdaje się, że warany są powolne, gdy ścigają ofiarę, są w stanie biec z prędkością sięgającą niemal 19 km na godzinę. Samce osiągają średnio długość 2,59 m i ważą zwykle od 79 do 91 kg, natomiast samice są mniejsze, mają średnio 2,29 m długości i ważą od 68 do 73 kg.
Potrzeby wybiegu
Size
Długość: 2.3 to 2.85 m
Środowisko
Male
85 kg
Female
71 kg
Bars use a log scale against the heaviest animal in the Zoopedia, the Hipopotam nilowy.
Measured as Długość. The person stands 1.75 m tall for scale.
Dieta i urozmaicenie
Barrier grade
Grade 2 of 5
Minimum height
1 m minimum
Climbing & water
Climb proof
Not needed
Water barrier
Not allowed
Czerwona Lista IUCN
Minimum area
Land
285 m² + 285 m² na każde dodatkowe zwierzę
Water
15 m² + 15 m² na każde dodatkowe zwierzę
Shelter
25 m² na zwierzę
Environment
Temperature
18 do 33°C
Plant coverage
10-40%
Enclosure
Wybieg
Terrain
- Trawa 0-50%
- Piasek 0-40%
- Gleba 30-100%
- Skała 0-30%
- Podmokłe 0-10%
Zachowania społeczne i rozmnażanie
Uwagi dla dozorców
- Pełnowartościowe mięso
- Tusze małych zwierząt
Conservation
Grupa i rozmnażanie
Zagrożone
Least concern
Critically endangered
Wild population
1,383
1,383 in the wild. Rank 6 of 58 species with a known count, smallest first.
Warany z Komodo to gatunek zagrożony ze względu na utratę siedlisk, ludzką ingerencję i nadmierne polowania na zwierzynę stanowiącą ich pożywienie, taką jak sambar sundajski. Ponieważ ten gatunek występuje naturalnie tylko na kilku indonezyjskich wyspach, jest on wyjątkowo podatny na zakłócenia w jego izolowanych ekosystemach. Ludzkie osady i rozwój rolnictwa przyczyniły się do podzielenia środowiska waranów, a podnoszący się poziom mórz w wyniku zmian klimatycznych potencjalnie może doprowadzić do zalania nisko położonych obszarów lęgowych oraz niewielkich wysp. Park narodowy Komodo założony w latach 80. XX wieku oferuje silną ochronę prawną waranów oraz ich siedlisk na tej wyspie. Ochrona in-situ skupia się na monitorowaniu populacji, ograniczaniu kłusownictwa i wspieraniu ekoturystyki, a ex-situ na utrzymywaniu zdrowej genetycznie populacji zastępczej w ogrodach zoologicznych, a także podnoszeniu świadomości społecznej i zbieraniu funduszy. Planowanie strategii adaptacji do zmian klimatu może pomóc w identyfikacji i ochronie wyżej położonych miejsc lęgowych. Choć działania te pomagają ustabilizować populacje na wyspach objętych ochroną, dalszy sukces zależy od lokalnego zaangażowania, połączenia siedlisk oraz skoordynowanego wsparcia globalnego.
Zoopedia sketchbook
Ciekawostki o zwierzęciu
Keeper notes
Warany z Komodo żyją samotnie, ale łączą się w grupy, aby wspólnie zdobywać pożywienie i rozmnażać się. Gdy tworzą grupę, najstarszy samiec pełni rolę dominującą. Je jako pierwszy i ma do wyboru najlepsze samice. W okresie godowym, który trwa od maja do sierpnia, samce walczą o terytorium i szukają partnerek, węsząc w powietrzu językami, aby wytropić znajdujące się w pobliżu samice. Podczas walki rywalizujące ze sobą samce stają na tylnych łapach i siłują się. Samice rzadko reagują przychylnie na zbliżającego się samca, często gryząc i drapiąc zalotnika, a podczas kopulacji samiec zazwyczaj musi przygwoździć samicę do ziemi. Po około 1 do 3 miesięcy od kopulacji samica warana z Komodo składa w ziemi od 15 do 30 jaj; tu inkubują się przez 7-8 miesięcy. Młode muszą się odkopać, by wyjść z gniazda, po czym wspinają się na drzewa i żyją ponad powierzchnią ziemi, aby uchronić się przed pożarciem przez dorosłe osobniki. Niemal 90% młodych waranów nie dożywa dorosłości. Dojrzałość płciową osiągają dopiero w wieku 8-9 lat.
Group and breeding
Group
Group size
1-2 (maks. 1 samiec, maks. 1 samica)
Male bachelor group
1
Female bachelor group
1-2
Offspring dispersal
brak
Lifecycle and breeding
Life expectancy
25-30 lat
Age of sexual maturity
8 l.
Age of sexual sterility
Śmierć
Gestation or incubation
1.4 mies.
Interbirth period
10.6 mies.
Wielkość lęgu
1-4
Nest Type
Gniazdo kopcowe: duże
Mating system
Promiskuityzm
Mating season
Lato
Reproduction in captivity
Bardzo trudne
Dominance
hierarchia zależna od rozmiaru
Powiązane zwierzęta
- Warany z Komodo są drapieżnikami polującymi z zasadzki. Zaczajają się na ofiarę, po czym atakują ją, rzucając się jej do gardła.
- Waran z Komodo jest w stanie połknąć ofiarę wielkości kozy lub niewielkiego jelenia. Następnie powoli trawi ten duży posiłek i zwraca sierść, rogi oraz kości.
- Waran z Komodo jest gatunkiem kanibalistycznym. W diecie dorosłego osobnika 10% pożywienia stanowią młode warany.
- Podczas ataku warany z Komodo nie tylko zadają swoim ofiarom liczne rany ostrymi zębami, ale również wsączają w nie silnie toksyczny jad. W wyniku jego działania ofiara słabnie od utraty krwi oraz szoku i już po pierwszym ataku nie jest zdolna do ucieczki ani walki.
- Samice warana z Komodo mogą składać jaja bez udziału samca, ale wówczas wszystkie młode są samcami. Taki proces rozmnażania bezpłciowego nazywamy partogenezą.
Taxonomy
Class
Order
Family
Genus
Species
