Waran nilowy

Waran nilowy (Varanus niloticus) to gatunek dużego gada zamieszkujący niepustynne obszary Afryki Subsaharyjskiej, który preferuje siedliska w pobliżu wody. Warany nilowe występują również w Stanach Zjednoczonych, a ściślej w Kalifornii i na Florydzie, gdzie uznawane są za gatunek inwazyjny. Bywa czasem nazywany waranem wodnym lub legwanem wodnym. Dorosłe warany nilowe mają kolor od brązowego do zielonego, ciemne pasy na ciele oraz żółte plamy na nogach i głowie. Z kolei młode osobniki są czarne z jasnożółtymi plamami. Mierzą od 1,2 do 2,2 m długości i rosną przez całe życie. Zwierzęta te ważą od 0,8 do 15 kg w zależności od wielkości osobnika i czynników środowiskowych. Samce zazwyczaj są większe i cięższe od samic.

Waran nilowy ze względu na rozległy obszar występowania na terenie Afryki Subsaharyjskiej i zdolność przystosowywania się do różnorodnych siedlisk uznawany jest za gatunek najmniejszej troski. Lokalne populacje borykają się jednak z rosnącymi zagrożeniami ze strony utraty siedlisk i nadmiernego odłowu dla pozyskania skór. Osuszanie mokradeł oraz ekspansja działalności człowieka niszczą kluczowe obszary lęgowe i żerowiska. Ścisłe uzależnienie od specyficznych mikrośrodowisk, w których kopie nory i zakłada gniazda, sprawia, że jest podatny na długotrwały spadek liczebności, jeśli degradacja siedlisk będzie postępować. Zwierzę w większości regionów nie jest objęte działaniami na rzecz ochrony tego gatunku, ale niektóre kraje uwzględniają je w przepisach ochrony dzikich zwierząt. Handel międzynarodowy ograniczają zapisy załącznika II do konwencji o międzynarodowym handlu dzikimi zwierzętami i roślinami gatunków zagrożonych wyginięciem (CITES), jednak przepisy często nie są egzekwowane, a gromadzenie danych jest minimalne. Gatunek korzysta jednak z ogólnych inicjatyw na rzecz odbudowy siedlisk, które uwzględniają go jako część naturalnej różnorodności biologicznej. W regionach, gdzie waran nilowy jest gatunkiem inwazyjnym, np. na Florydzie, do działań zaradczych zalicza się ich odławianie oraz publiczne systemy raportowania, mające na celu kontrolę populacji i ochronę gatunków rodzimych.