Overview
Róża lankijska (Pachliopta jophon), znana również jako róża cejlońska, to motyl z rodziny paziowatych występujący w lasach deszczowych południowo-zachodniej Sri Lanki. Ma białe skrzydła z czarnymi obwódkami i żyłkami oraz czerwonymi akcentami na krawędziach komórek tylnych skrzydeł. Podobnie jak wiele motyli z rodziny paziowatych, ma „ogonki” stanowiące przedłużenie tylnych skrzydeł. Tułów róży lankijskiej jest czarny, z czerwonymi paskami wokół odwłoka. Gąsienice tego gatunku są czarne, mają czerwone czułki, a pośrodku ciała znajduje się jeden biały segment. Samce i samice wyglądają podobnie, choć przednie skrzydła samic są nieco większe i mają lepiej widoczne wzory. Rozpiętość skrzydeł róży lankijskiej wynosi od 9 cm do 13 cm.
Found in Azja
Regions
- Azja
Biomes
Wymagania wybiegu
Adult
Potrzeby wybiegu
Size
Rozpiętość odnóży: 0.15 m
Measured as Rozpiętość odnóży. The person stands 1.75 m tall for scale.
Czerwona Lista IUCN
Environment
Temperature
21 do 35°C
Humidity
40-60%
Conservation
Grupa i rozmnażanie
Zagrożone
Least concern
Critically endangered
Róża lankijska jest gatunkiem zagrożonym. Cierpi z powodu utraty siedlisk, których obszar jest już i tak znacznie ograniczony. Gęste, tropikalne lasy Sri Lanki są wycinane, by zrobić miejsce gruntom rolnym. Ponadto jest ceniona przez kolekcjonerów owadów, więc pada ofiarą nielegalnego handlu zwierzętami. Zasięg występowania tego motyla jest znacznie mniejszy niż w przypadku wielu innych gatunków. Pozostałe obszary leśne jego środowiska są objęte ochroną i są przedmiotem badań naukowych. Gatunkiem handluje się w celach kolekcjonerskich, ale jest pod pewnymi względami chroniony prawnie, dzięki czemu nie stanowi to już najpoważniejszego zagrożenia. Ze względu na nieznane trendy populacyjne i ograniczony napływ nowych informacji na temat gatunku perspektywy dla róży lankijskiej wciąż są niejednoznaczne. Pożądane byłoby przeprowadzenie dodatkowych badań i obserwacji.
Ciekawostki o zwierzęciu
Keeper notes
W odróżnieniu od innych gatunków motyli róża lankijska prowadzi zwykle samotniczy tryb życia, ale można spotkać pary tych owadów. Na terenach obfitujących w pokarm spotyka się także większe grupy. Róża lankijska łączy się w pary przez cały rok, ale okres szczególnej płodności przypada na porę deszczową, od maja do września. Samce lokalizują samice na skraju lasu lub na polanach. Gotowość do kopulacji jest sygnalizowana za pomocą feromonów i trzepotania skrzydłami. Gdy samica zaakceptuje samca, para ląduje na pobliskich gałęziach i kopuluje przez 30 do 60 minut. Następnie samica szuka odpowiednich roślin żywicielskich i składa jaja na spodniej stronie młodych liści lub łodyg. Róże lankijskie składają bardzo mało jaj, tylko 1 lub 2 na liść (łącznie od około 50 do 100 jaj). Uważa się, że pozwala to minimalizować konkurencję między gąsienicami. Gąsienice wylęgają się po 3-5 dniach. Żerują na roślinach żywicielskich, gromadząc toksyny chroniące je przed drapieżnikami. W trakcie tego etapu życia, który trwa do 3 tygodni, gąsienica linieje 5 razy, a następnie przepoczwarza się. Po około dwóch tygodniach, zwykle rano, z poczwarki wykluwa się dorosły osobnik. Promienie słoneczne osuszają i utwardzają początkowo miękkie skrzydła, dzięki czemu owad może wzbić się w powietrze. Motyle osiągają dojrzałość płciową kilka dni po wykluciu, a następnie żyją przez około miesiąc.
Group and breeding
Lifecycle and breeding
Life expectancy
0.5-1 lat
Gestation or incubation
1.2 mies.
Interbirth period
10.8 mies.
Wielkość miotu
1
Mating season
Lato
Powiązane zwierzęta
- Róża lankijska była uważana za podgatunek „róży karmazynowej”, bardziej rozpowszechnionego motyla należącego do tego samego rodzaju.
- Nazwa rodzaju „Pachliopta” pochodzi od greckich słów oznaczających „gruby” i „wygląd”.
- Rzucające się w oczy jaskrawe ubarwienie róży lankijskiej to forma sygnału ostrzegawczego (ubarwienie aposematyczne), który informuje drapieżniki, że owad jest toksyczny lub niejadalny.
- Gąsienice róży lankijskiej żywią się toksycznymi roślinami (np. z rodzaju Aristolochia, tj. kokornak), co zniechęca drapieżniki. Toksyna utrzymuje się także u dorosłych osobników po przepoczwarzeniu.
- Gatunek ten został po raz pierwszy opisany w 1853 r. przez brytyjskiego zoologa Johna Edwarda Graya.
Taxonomy
Class
Order
Family
Genus
Species
